Wat is een P1-meter? Wat hij leest, wat niet en wat het oplevert

Een P1-meter is een kastje dat je op de P1-poort van je slimme meter aansluit. Het leest je stroom- en gasverbruik en je teruglevering direct uit en toont dat in een app of op een scherm.^MC De meter zelf bespaart niets: wat je met de getallen doet, bepaalt wat het oplevert.

Wat een P1-meter is

Elke slimme meter in Nederland heeft aan de voorkant een kleine aansluiting voor de bewoner: de P1-poort. Het is een RJ12-aansluiting, het soort stekker dat je kent van een oud telefoonsnoer.^{DSMR 5} Een P1-meter steek je daarin. Vanaf dat moment krijgt hij van de slimme meter een rij getallen: je meterstanden, wat je huis nu verbruikt, wat je nu teruglevert en de stand van je gasmeter.

Milieu Centraal noemt zo'n apparaat een energieverbruiksmanager van het type P1-systeem. Je sluit hem met een kabel aan op je slimme meter, en je ziet je verbruik in een app op je telefoon of computer. Sommige modellen hebben een los scherm dat je aan de muur hangt.^MC Zet je een apparaat aan of uit, dan zie je het stroomverbruik meteen veranderen.^MC

Een P1-meter moet je meestal kopen; je betaalt er dan één keer voor.^MC Prijzen noemen we hier niet: er is geen onafhankelijke bron die ze bijhoudt.

Wat hij uit je meter leest

Wat de slimme meter uit de poort stuurt, ligt vast in een standaard van Netbeheer Nederland: de P1 Companion Standard. Een meter met DSMR 5 stuurt elke seconde een nieuw bericht, een zogenoemd telegram.^{DSMR 5} Een meter met DSMR 4 doet dat elke tien seconden.^{DSMR 4} Elke regel in dat telegram begint met een code. Je P1-meter vertaalt die codes naar de getallen in je app.

Belangrijk om te weten: de meter telt afname en teruglevering apart. Heb je zonnepanelen, dan zie je dus niet alleen wat je verbruikt, maar ook wanneer je stroom aan het net geeft. Dat is precies het getal waar het vanaf 2027 om draait. Meer daarover in thuisbatterij en dynamisch contract.

Wat hij niet leest

• Verbruik per apparaat. De P1-poort geeft het totaal van je hele huis. Wat de wasmachine gebruikt, zie je alleen als je kijkt wat er verandert als hij aangaat. Sommige systemen werken met tussenstekkers om een apparaat apart te meten.^MC
• Gas per seconde. De gasmeter geeft zijn stand door aan de elektriciteitsmeter. In het telegram staat bij DSMR 5 de laatste waarde van vijf minuten en bij DSMR 4 de laatste uurwaarde.^{DSMR 5DSMR 4}
• De opbrengst van je zonnepanelen. De meter ziet alleen wat er over blijft en naar het net gaat, niet wat je panelen in totaal maken. Sommige P1-systemen kunnen de opwek met een extra meter wel meten.^MC
• Je tarief. Het telegram zegt of je meter in tarief 1 of 2 telt, niet wat je per kWh betaalt.^{DSMR 5}

P1, P4 of een tussenstekker

Er zijn drie manieren om je verbruik te zien. Ze meten elk iets anders.

Het verschil tussen P1 en P4 werken we uit in P1 of P4.

Wat het oplevert

Milieu Centraal is er duidelijk over: een energieverbruiksmanager bespaart op zichzelf niets. Hij laat zien waar je zuiniger kunt zijn.^MC Wie er actief mee bezig is, bespaart met een schermpje in de woonkamer gemiddeld 2% op stroom en 7% op gas. Iedereen in huis ziet het dan, ook als de verwarming per ongeluk aan blijft staan. Met alleen een app moet je zelf gaan kijken, en is de besparing waarschijnlijk lager.^MC

Het grootste nut zit vaak in één vondst: een apparaat dat dag en nacht stroom trekt zonder dat je het wist. Hoe je dat vindt, staat in sluipverbruik vinden met je P1-meter.

Past een P1-meter op jouw meter?

Alle slimme meters van DSMR 2.2 tot en met SMR 5 hebben een P1-poort.^X1 Er zijn wel verschillen. Een meter met DSMR 5 levert tot 250 mA stroom uit de poort, genoeg voor veel kastjes. Een meter met DSMR 4 levert maximaal 100 mA.^{DSMR 5DSMR 4} Heeft je kastje meer nodig, dan sluit je een losse USB-voeding aan. Welke versie jij hebt, lees je in welke slimme meter heb ik.

Heb je geen slimme meter maar een digitale meter, dan is er geen P1-poort met deze gegevens. Een slimme meter is niet verplicht.^MC

Aansluiten in drie stappen

1. Zoek de poort. Open de meterkast en kijk op de voorkant van de elektriciteitsmeter. De P1-poort is een kleine vierkante opening, vaak achter een klepje.
2. Steek de stekker erin. De poort is alleen om te lezen: een kastje kan de meter niet veranderen.^{DSMR 5}
3. Koppel aan je wifi of netwerk. Volg de handleiding van je kastje. Is het signaal in de meterkast te zwak, kies dan een kastje met netwerkkabel. Meer over koppelen in de gids P1-meters en koppelen.

Wie ziet je gegevens?

Een P1-meter slaat je verbruik op, vaak bij de fabrikant. Of fabrikanten die gegevens delen, bijvoorbeeld voor aanbiedingen, is volgens Milieu Centraal niet duidelijk. In principe mag dat alleen met jouw toestemming. Lees de voorwaarden en vraag het na.^MC De meterstanden die je netbeheerder op afstand uitleest, vallen onder de AVG en bevatten geen details over welke apparaten je gebruikt.^MC

Veelgestelde vragen

Wat is een P1-meter?

Een kastje dat je op de P1-poort van je slimme meter aansluit. Het leest je stroom, gas en teruglevering direct uit en toont dat in een app of op een scherm.^MC

Werkt een P1-meter op elke slimme meter?

Op alle slimme meters van DSMR 2.2 tot en met SMR 5.^X1 Bij DSMR 4 levert de poort minder stroom; dan heb je soms een losse voeding nodig.^{DSMR 4}

Bespaar ik met een P1-meter?

Niet vanzelf. Wie actief kijkt, bespaart met een schermpje aan de muur gemiddeld 2% op stroom en 7% op gas.^MC

Wie kan mijn P1-gegevens zien?

Dat hangt af van de fabrikant van je kastje. Delen mag in principe alleen met jouw toestemming; lees de voorwaarden.^MC